Avtoparkın optimallaşdırılması üzrə konsaltinq
GPS-monitorinqin məlumatları, yanacaq cədvəlləri və təmir xərcləri üzrə hər maşın üçün kilometrin və motosaatın dəyərini hesablayırıq. Nəticə — ilkin bazası, tədbirlərin siyahısı və hər tədbirin effektinin qiymətləndirilməsi olan hesabat, effektin nədən asılı olduğu barədə qeydlərlə. Maşınların satışı və mükafatların dəyişdirilməsi barədə qərarlar rəhbərliyin üzərində qalır.
Hər maşın üzrə sahiblik dəyərinin modeli və yekun hesabat: ilkin baza, tapılmış itki zonaları və prioritetləri olan tədbirlər siyahısı. Hər tədbir üzrə gözlənilən effekt, onu ölçmə üsulu və hesablamanın işləməyi dayandırdığı şərtlər göstərilib.
Avtoparkınızın bir kilometri əslində nəyə oturur
Bakıdakı avtopark sahiblərinin əksəriyyəti ay ərzində yanacağa nə qədər xərclədiyini bilir. Konkret bir furqonun bir kilometri nəyə oturur, hər özüboşaldan gündə həqiqətən neçə saat işləyir və maşınların yarısı günorta artıq dayanırsa, şirkətə bütün 40 maşın lazımdırmı — bu suallara dərhal cavab verə bilən adam çox nadir tapılır.
Avtoparkın optimallaşdırılması üzrə konsaltinq bu suallara rəqəmlərlə cavab verir. GPS-monitorinqin məlumatlarını, yanacaq cədvəllərini, təmir xərclərini və sürücülərin əmək haqqını toplayır, bir modelə yığır və pulun hara getdiyini göstəririk. Nəticə — effekti qiymətləndirilmiş konkret qərarların siyahısıdır: hansı maşınları satmaq, hansı marşrutları birləşdirmək, harada sərf normaları tətbiq etmək və sürücüləri necə mükafatlandırmaq.
Təcrübəmizə görə, bundan əvvəl kilometrin dəyərini heç kimin hesablamadığı avtoparklarda ilk audit iş həcmini itirmədən aradan qaldırıla bilən xərclərin nəzərəçarpan hissəsini tapır. Bu hissənin ölçüsünü yalnız sizin məlumatlarınızı təhlil etdikdən sonra deyirik: uçotu qaydasında olan avtoparkda o, kilometrin dəyərini heç kimin hesablamadığı avtoparka nisbətən daha təvazökar olacaq.
İş necə gedir
Treklər və xərclər
Minimum iki həftəlik monitorinq məlumatı, 6–12 ay üzrə xərclər, dispetçer və sürücülərlə müsahibə.
Sahiblik dəyəri
Hər maşın üzrə kilometrin və motosaatın dəyəri, yüklənmə, eynitipli maşınlar arasında kənar göstəricilər.
Tədbirlər və effekt
Prioritetləri, litr, saat ya manatla effekti və onu ölçmə üsulu olan tədbirlər siyahısı.
Rəhbərliklə görüş
Maliyyəçiyə və qaraj rəisinə cavab veririk. Tədbirlər və ölçmə üsulu razılaşdırıldıqda hesabat qəbul olunmuş sayılır.
Baza ilə tutuşdurma
İstəyə görə ayda bir dəfə göstəriciləri ilkin baza ilə tutuşdurur və Wialon-da hesabatları düzəldirik.
Optimallaşdırma layihəsi necə gedir
Şərti nümunə: Bakı və Abşeron üzrə 30 furqonu olan distribyutor, monitorinq artıq işləyir.
- Wialon-a giriş və mühasibatlıqdan çıxarışlar məlumatların toplanması
Son 6–12 ay üzrə yanacaq, təmir, təkərlər, sığorta, cərimələr və sürücülərin əmək haqqı.
- Dispetçer və sürücülərlə müsahibə proseslər
Prosesin harada yerində süründüyünü onlar hamıdan yaxşı bilir: hansı marşrutlar əlverişsizdir və maşınlar niyə günorta artıq dayanır.
- Beş furqon 3 saatdan az işləyir kənar göstərici
Maşınların çıxarılmasını təklif etməzdən əvvəl audit dövrünə mövsümi pikdən əvvəlki enişin düşüb-düşmədiyini yoxlayırıq.
- Hesabatın rəhbərlik qarşısında müdafiəsi tədbirlər planı
Boş iş, marşrutların birləşdirilməsi, üç sürücü ilə sərfin araşdırılması, normadan aşağı sərf üçün mükafat.
- Nəzarət nöqtəsi: boş iş artır köhnə vərdişlər
Birinci ay hamı çalışır, üçüncüyə vərdişlər geri qayıdır. Bunu hesabatdan görürük və qaraj rəisi ilə müzakirə edirik.
Avtopark mühasibatlıqda görünməyən pulu harada itirir
Mühasibatlıq yekun məbləğləri görür: dizel yanacağına bu qədər, ehtiyat hissələrə bu qədər, əmək haqqına bu qədər. İtkilər bu məbləğlərin içində gizlənir və onları mənfəət hesabatından tapmaq olmur.
Ən çox rast gəldiyimiz mənzərə belədir:
- Artıq maşınlar. Avtopark hər ehtimala qarşı böyüyür, trekerlərin məlumatına görə isə vahidlərin bir hissəsi gündə üç saatdan az istifadə olunur və auditdən əvvəl avtoparkda onların sayını heç kim bilmir. Belə maşınların hər biri sığortaya, texniki müayinəyə, dayanacağa və amortizasiyaya pul aparmağa davam edir.
- Boş iş. Yayda Bakıda sürücülər kondisioner üçün mühərriki işlək saxlayır. Furqonda bu, saatda 1–1,5 litrdir, avtobusda ya dartıcıda — 3 litrə qədər.
- Artıq yürüş. Şəhər marşrutlarında planlı və faktiki kilometraj arasındakı fərq adətən 8–15% olur. Bir hissəsi tıxaclar və dolanbaclardır, bir hissəsi şəxsi reyslər.
- Sınığa görə təmir. Texniki xidmət motosaatlar və yürüş üzrə deyil, sıradan çıxandan sonra aparılırsa, təmir hesabı böyüyür, maşın isə bir gün yerinə bir həftə boş dayanır.
- Şəffaf olmayan motivasiya. Diqqətlə sürən sürücü 20% çox yanacaq yandıranla eyni məbləği alır.
Təklikdə bunlar xırda şeylərdir. Cəmində 30 maşınlıq avtoparkda bir neçə sürücünün əmək haqqı ilə müqayisə olunan məbləğ yığılır.
Layihə həftələr üzrə necə gedir
Məlumatların toplanması
Sizin monitorinq sisteminizə qoşuluruq (ya da trekerlər yoxdursa, onları quraşdırırıq) və minimum iki həftəlik faktiki məlumat toplayırıq: treklər, yürüş, motosaatlar, yanacaq səviyyəsi, boş dayanmalar.
Paralel olaraq mühasibatlıqdan və qaraj rəisindən son 6–12 ay üzrə xərcləri istəyirik: yanacaq, təmir, təkərlər, sığorta, cərimələr, sürücülərin əmək haqqı. Dispetçer və iki-üç sürücü ilə müsahibə aparırıq — prosesin harada yerində süründüyünü onlar hamıdan yaxşı bilir.
Hesablama nümunəsi: Bakıda 30 çatdırılma furqonu
Distribyutorun tipik avtoparkını götürək: 30 furqon, Bakı və Abşeron üzrə işləyir, orta yürüş gündə 120 km, ayda 26 iş günü.
İki həftəlik məlumatlar nəyi göstərir:
- Boş iş — maşına gündə orta hesabla 1 saat 40 dəqiqə. Saatda 1,2 l olduqda bu, gündə təxminən 2 litr, ya bütün avtopark üzrə ayda təxminən 1 500 litr edir.
- Beş furqon gündə üç saatdan az işləyir. Onların marşrutlarını əlavə iş vaxtı olmadan qalanlarına paylamaq mümkündür.
- Eyni maşınlarda müxtəlif sürücülərin 100 km-ə sərfi 18% fərqlənir. Artıq sərfin nəzərəçarpan hissəsi üç sürücünün payına düşür, amma onlarla söhbətdən əvvəl marşrutlarının, yüklənmələrinin və maşınların texniki vəziyyətinin fərqlənib-fərqlənmədiyini yoxlayırıq.
Nə təklif edirik: boş iş üzrə bildirişli qayda, marşrutların birləşdirilməsi və beş maşının avtoparkdan çıxarılması (satış ya icarəyə verilmə), üç sürücü ilə sərfin qrafiklər üzərində araşdırılması və normadan aşağı sərf üçün mükafat.
Yanacaqda qənaət litrlərlə hesablanır və baza ilə tutuşdurulur. Beş maşının çıxarılması onların sabit xərclərini tamamilə aradan qaldırır. Adətən əsas effekti bir-iki litr qənaət etmək axtarışı deyil, məhz nəyi ixtisar etmək qərarları verir.
İlk növbədə nəyə baxırıq
Metrikaların dəsti avtoparkın tipindən asılıdır, amma az qala hər zaman başladığımız beş göstərici var:
Kilometrin və motosaatın dəyəri
Maşın üzrə bütün xərclərin onun faktiki yürüşünə ya iş həcminə bölünməsi. Maşınları, marşrutları və almaq ya icarəyə götürmək qərarlarını müqayisə etmək üçün əsas rəqəm.
İstifadə əmsalı
Maşın iş növbəsinin neçə saatını həqiqətən işdə keçirir. 50%-dən aşağıdırsa, onun avtoparkda lazım olub-olmadığını düşünmək üçün səbəbdir.
Boş işin payı
Mühərrik işlək, hərəkət isə yox olan vaxtın faizi. Şəhər furqonları üçün normal dəyərlər — 15%-ə qədər, biz isə tez-tez 25–35% görürük.
Sərf normasından kənarlaşma
Hər maşın və sürücü üzrə norma ilə fakt arasındakı fərq. Həm texniki problemləri, həm sürmə tərzini, həm də mümkün boşaldılmaları göstərir.
1 000 km-ə təmir xərcləri
Satmağın vaxtı çatmış maşınları görməyə kömək edir: köhnə furqonun təmiri yenisi üçün lizinq ödənişindən baha oturmağa başlayanda.
Sizin əlinizdə nə qalır
Hər maşın üzrə xərc modeli
Müstəqil yeniləyə biləcəyiniz sahiblik dəyəri cədvəli. Bunun necə qurulduğu barədə ətraflı — avtopark xərclərinin uçotu səhifəsində.
Modellər üzrə sərf normaları
Maşının pasportundan götürülmüş deyil, sizin faktiki məlumatlarınız üzrə mövsümə və marşrutun tipinə düzəlişlə hesablanmış normalar.
Wialon-da qurulmuş hesabatlar
Yeni KPI altında yüklənmə, boş iş və sərf üzrə hesabatlar. Qeyri-standart formalar lazımdırsa — fərdi hesabatlar xidmətinin çərçivəsində hazırlayırıq.
Prioritetləri olan fəaliyyət planı
Məsul şəxsləri, müddətləri və gözlənilən effekti olan tədbirlər siyahısı. Bazar ertəsi nədən başlamalı olduğu aydındır.
Avtoparkın ölçüsü üzrə tövsiyələr
Hansı maşınları çıxarmaq, hansılarını dəyişdirmək, harada icarə daha sərfəlidir. Əsas — hər vahidin yüklənməsi barədə məlumatlardır.
Sürücülərin motivasiya sxemi
Monitorinq məlumatlarına bağlanmış sərf, qəzasızlıq və qrafikə uyğunluq üzrə mükafatlar haqqında əsasnamənin layihəsi.
Yekun hesabat necə qurulub
İlkin baza
Audit dövrü üzrə faktiki göstəricilər: hər maşın üzrə yürüş, motosaatlar, sərf, boş dayanmalar, xərclər. Hansı məlumatların trekerlərdən, hansıların mühasibatlıqdan götürüldüyünü, harada isə qiymətləndirməyə dayanmalı olduğumuzu ayrıca göstəririk.
Normallaşdırma
Müqayisə ədalətli olsun deyə bazanı müqayisə oluna bilən şərtlərə gətiririk: 100 km-ə və motosaata sərf, iş növbəsinə yüklənmə, mövsümə və marşrutun tipinə düzəlişlər. Maşınları bir model və bir iş növünün içində müqayisə edirik.
Tədbirlər və effekt
Hər tədbir — litr, saat ya manatla gözlənilən effekti, məsul şəxsi və müddəti ilə. Effekti ən pis ay üzrə deyil, normallaşdırılmış baza üzrə hesablayırıq.
Hesablamanın məhdudiyyətləri
Hər qiymətləndirmə üzrə onun nədən asılı olduğunu yazırıq: daşınma həcminin, yanacaq qiymətinin, avtoparkın tərkibinin, mövsümün dəyişməsi. Audit dövrünə mövsümi pik düşməyibsə, bu, qeyd olunur və artıq maşınlar barədə nəticə ilkin kimi verilir.
İşin hüdudları və hesabatın qəbulu
Daxildir
Məlumatların toplanması və yoxlanması, müsahibələr, xərc modeli, tədbirlər planı olan hesabat, təqdimat və hesabatın rəhbərlik qarşısında müdafiəsi.
Daxil deyil
Tədbirlərin bizim işçilərimizin gücü ilə tətbiqi, kadr qərarları, maşınların satışı və lizinq şirkətləri ilə danışıqlar. Dəyişikliklərin müşayiəti ayrıca mərhələ kimi rəsmiləşdirilir.
Hesabat necə qəbul olunur
Hər maşın üzrə ilkin bazanı sizin mühasibiniz ya qaraj rəisi tutuşdurur, qeydləri müdafiəyə qədər daxil edirik. Hesabat rəhbərliyin tədbirlər siyahısını və effektin ölçülmə üsulunu razılaşdırdığı görüşdən sonra qəbul olunmuş sayılır.
Konsaltinq nə vaxt lazım deyil
Düzünü deyək: hansı hallarda tam layihə özünü ödəməyəcək.
Avtoparkda 3–5 maşın varsa və siz onların hər birini hər gün öz gözünüzlə görürsünüzsə, çox güman GPS-trekerlər və bir-iki sadə hesabat bəs edəcək. Baza monitorinqindən başlayın, üç aydan sonra isə məlumatlara baxın.
Sizdə kilometrin dəyərini hesablayan və normaları aparan güclü loqist varsa, konsaltinq orta statistik nümunənin vəd etdiyindən az verəcək. O zaman ekspress-audit daha məntiqlidir: iki həftə, 10–15 bəndlik qısa hesabat.
Və sonuncu. Rəhbərlik prosesləri dəyişməyə hazır deyilsə, məsələn artıq maşınları çıxarmağa ya mükafatlara yenidən baxmağa, hesabat qovluqda qalacaq. Biz nəticə vermədən işi satmaq yerinə bunu ilk görüşdə deməyi üstün tuturuq.
Avadanlığın və platformanın texniki seçimi üçün ayrıca xidmət var — telematik konsaltinq. Bu layihə isə avtoparkın iqtisadiyyatı barədədir.
Müştərilər adətən hansı nəticələri alır
Yanacaq reklamdakı faizlərlə deyil, litrlərlə
Normalar tətbiq olunduqdan, boş işə nəzarət və mükafatlar qurulduqdan sonra sərfin azalmasını ilkin bazaya nisbətdə 100 km-ə və motosaata litrlərlə hesablayırıq. Bizim layihələrimizdə yayılma böyükdür: o, yanacağın auditə qədər necə nəzarətdə olmasından asılıdır.
Avtoparkın ölçüsü yüklənmə üzrə
Yüklənmə hesablandıqda tez-tez olmadan keçinmək mümkün olan maşınlar tapılır. Onların sayı və çıxarılmağa dəyər olub-olmaması bir ay üzrə deyil, mövsümi piklər üzrə həll olunur.
Təmir plan üzrə
Sınıqdan sonra təmir yerinə faktiki motosaatlar və yürüş üzrə texniki xidmət. Daha az plansız boş dayanma və təcili ehtiyat hissə alışı.
Özünüödəmə sizin rəqəmlərinizlə
Konsaltinqə və tətbiqə xərclərin qaytarılma müddəti avtoparkın ölçüsündən və hansı tədbirləri tətbiq etmək qərarına gəlməyinizdən asılıdır. Öz variantınızı qabaqcadan təxmin etmək üçün qənaət kalkulyatoru var.
Ekspress-audit ya tam layihə
Formatı avtoparkın ölçüsünə və uçotun nə qədər qaydasında olmasına görə seçirik.
| Ekspress-audit | Tam layihə | |
|---|---|---|
| Müddət | İki həftə | 3–4 həftə |
| Nəticə | 10–15 addımlı hesabat | Xərc modeli və tədbirlər planı |
| Müzakirə | Bir görüş | Rəhbərlik qarşısında müdafiə |
| Nə vaxt seçirik | Kiçik avtopark, güclü loqist | Kilometrin dəyərini heç kim hesablamayıb |
Suallar: «Avtoparkın optimallaşdırılması üzrə konsaltinq»
Müraciət göndərin
Mütəxəssis zəng edib texnikanıza və məsələnizə uyğun həll seçəcək.